రష్యా, చైనా కంటే సౌదీ అరేబియాను అమెరికా ఎందుకు ఎక్కువగా భయపడుతుంది? పెట్రోడాలర్ రహస్యం!

అమెరికా రష్యా లేదా చైనా కంటే సౌదీ అరేబియాను ఎందుకు ఎక్కువగా భయపడుతుంది?

ఈ రోజుల్లో జియోపాలిటిక్స్‌లో సాధారణంగా రష్యా, చైనా అని అమెరికాకు ప్రధాన శత్రువులుగా చూపిస్తారు. రష్యాకు అణు ఆయుధాలు, దూకుడు సైనిక శక్తి ఉన్నాయి. చైనాకు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మాన్యుఫాక్చరింగ్, ఆర్థిక శక్తి ఉంది. కానీ, అమెరికా నిజంగా భయపడేది లేదా అత్యంత జాగ్రత్తగా, ప్రత్యేక రక్షణ ఇచ్చేది ఒకే దేశం—సౌదీ అరేబియా!

ఈ ఎడారి రాజ్యానికి అణు ఆయుధాలు లేవు, చైనా స్థాయి ఇండస్ట్రీ లేదు, తన ప్రజలకు సరిపడా నీరు కూడా లేదు. అయినా అమెరికా దీన్ని ఎందుకు ఇంత గట్టిగా కాపాడుతుంది? దీని వెనుక ఉన్న రహస్యం 50 సంవత్సరాల క్రితం జరిగిన ఒక ఆర్థిక ఒప్పందంలో దాగి ఉంది—అది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను, అమెరికా ఆధిపత్యాన్ని నడిపిస్తున్న పెట్రోడాలర్ వ్యవస్థ!

అమెరికా విదేశాంగ విధానంలో డబుల్ స్టాండర్డ్

చూడండి ఈ తేడాలు:

• ఇరాన్, వెనిజులా, లిబియా, ఇరాక్ వంటి ఆయిల్ దేశాలు తమ ఆస్తులను జాతీయీకరించాయని లేదా పాశ్చాత్య ఆసక్తులకు వ్యతిరేకంగా వ్యవహరించాయని సంక్షోభాలు, ఆర్థిక ఆంక్షలు, రెజీమ్ మార్పు ప్రయత్నాలు, దాడులు ఎదుర్కొన్నాయి.
• రష్యా ఉక్రెయిన్‌పై దాడి చేసినప్పుడు—$300 బిలియన్ల సార్వభౌమ ఆస్తులు ఫ్రీజ్ చేశారు, SWIFT బ్యాంకింగ్ నుంచి బయటకు తీసేశారు, భారీ ఆర్థిక ఆంక్షలు విధించారు.
• కానీ సౌదీ అరేబియా యెమెన్‌లో జోక్యం చేసుకుని 3,77,000 మంది మరణాలు, ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రకారం ప్రపంచంలోనే అతి పెద్ద మానవతా సంక్షోభం సృష్టించినా—ఏ ఆంక్షలు లేవు! అమెరికా బిలియన్ల డాలర్ల ఆయుధాలు అమ్ముతూ, ఇంటెలిజెన్స్ షేర్ చేస్తూ, సౌదీ విమానాలకు రిఫ్యూలింగ్ కూడా చేసింది.

9/11 దాడుల్లో 19 మంది హైజాకర్లలో 15 మంది సౌదీ పౌరులే—అయినా సంబంధాలు తెంచలేదు, ఆంక్షలు పెట్టలేదు. 1990 గల్ఫ్ వార్‌లో సద్దాం హుస్సేన్ నుంచి సౌదీని కాపాడటానికి అమెరికా 5 లక్షల సైనికులను పంపింది.

ఇంత ప్రత్యేక ట్రీట్‌మెంట్ ఎందుకు?

1971 నిక్సన్ షాక్ & పెట్రోడాలర్ పుట్టుక

కథ 1971లో మొదలవుతుంది—నిక్సన్ షాక్. వియత్నాం యుద్ధ ఖర్చులు, ద్రవ్యోల్బణం, బంగారు నిల్వలు క్షీణించడంతో (కేవలం $10 బిలియన్లు మిగిలాయి) ఫ్రాన్స్, స్విట్జర్లాండ్, బ్రిటన్ వంటి దేశాలు డాలర్లను బంగారుకు మార్చమని డిమాండ్ చేశాయి. అమెరికా బ్యాంక్‌రప్ట్ అయ్యే పరిస్థితి వచ్చింది.

అందుకే నిక్సన్ బ్రెటన్ వుడ్స్ వ్యవస్థను ముగించి, డాలర్‌ను బంగారుకు కనెక్ట్ చేయడం ఆపేశాడు. డాలర్ ఫియట్ కరెన్సీ అయింది—విలువ లేకుండా పోయే ప్రమాదం వచ్చింది.

అప్పుడు రక్షణ ఇచ్చింది ఆయిల్! ఆధునిక ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఆయిల్ లేకుండా ఏ దేశమూ బతకదు.

సౌదీ అరేబియా ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఆయిల్ రిజర్వ్స్ కలిగి ఉంది, OPECలో ప్రభావం ఎక్కువ. 1974లో ఒక ఒప్పందం జరిగింది:

• అమెరికా సౌదీకి సైనిక రక్షణ, అధునాతన ఆయుధాలు, సెక్యూరిటీ గ్యారెంటీలు ఇచ్చింది.
• బదులుగా సౌదీ అరేబియా తన ఆయిల్ ఎక్స్‌పోర్ట్‌లన్నీ డాలర్లలోనే ధర నిర్ణయించాలి, ఆయిల్ లాభాలను (పెట్రోడాలర్లు) అమెరికా ట్రెజరీ బాండ్లు, అమెరికన్ ఆస్తుల్లో పెట్టుబడి పెట్టాలి.

ఈ పెట్రోడాలర్ వ్యవస్థ వల్ల ప్రపంచంలోని ప్రతి దేశానికి ఆయిల్ కావాలంటే ముందు డాలర్లు సంపాదించాల్సిందే. డాలర్ డిమాండ్ ఎప్పుడూ ఉంటుంది. అమెరికా పెద్ద డెఫిసిట్‌లు పెట్టినా విదేశీయులు ట్రెజరీలు కొనడం ద్వారా ఫండ్ చేస్తారు.

సౌదీ అరేబియా స్మార్ట్ పార్టనర్‌షిప్

ఇతర దేశాలు ఆయిల్‌ను ఫోర్స్‌ఫుల్‌గా జాతీయీకరించి (లిబియా గడ్డాఫీ, వెనిజులా చావెజ్) శత్రుత్వం తెచ్చుకున్నాయి. కానీ సౌదీ స్మార్ట్‌గా వ్యవహరించింది:

• అరామ్కోను స్టేజ్‌ల వారీగా కొనుగోలు చేసింది: 1973లో 25% ($500 మిలియన్), 1974లో మరో 35%, 1980లో మిగిలినది—మొత్తం $1.5-2 బిలియన్లు.
• అయినా అమెరికన్ కంపెనీలకు సర్వీస్ ఫీజులు చెల్లిస్తూ, టెక్నాలజీ, ఎక్స్‌ట్రాక్షన్ నైపుణ్యం కొనసాగించింది. “మీరు ఆయిల్ తవ్వడంలో బెస్ట్—మాకు ఫ్యాక్టరీ పెట్టి, మనం కలిసి డబ్బు సంపాదిద్దాం” అని సౌదీ కింగ్ చెప్పాడు.

ఈ విన్-విన్ డీల్ వల్ల అమెరికా కంపెనీలు లాభపడ్డాయి, సౌదీ ఆయిల్ కంట్రోల్ చేసుకుంది.

ఇప్పుడు సౌదీ $150 బిలియన్ల అమెరికా డెబ్ట్ హోల్డ్ చేస్తోంది, నార్త్ అమెరికాలో అతిపెద్ద రిఫైనరీ దగ్గర ఉంది, $1 ట్రిలియన్ సార్వభౌమ వెల్త్ ఫండ్ (Uber, Lucid వంటి కంపెనీల్లో షేర్లు) ఉంది.

నిజమైన లివరేజ్ ఏంటి?

సౌదీ శక్తి ట్యాంకుల్లో లేదు, మిస్సైల్స్‌లో లేదు—ఆర్థిక అంతర్ అడిగ్యాంసీలో ఉంది. ఆయిల్ ట్రేడ్‌ను డాలర్‌తో టై చేసి, లాభాలను అమెరికాకు తిరిగి పంపడం ద్వారా అమెరికా ఫైనాన్షియల్ హెజిమనీని కాపాడుతోంది. ఈ రిలేషన్ బ్రేక్ అయితే డాలర్ రిజర్వ్ స్టేటస్ పడిపోవచ్చు, ఇన్‌ఫ్లేషన్ పెరగవచ్చు, గ్లోబల్ మార్కెట్లు కుదేలవ్చ్చు.

ఇక్కడి నుంచి తీసుకోవాల్సిన పాఠం: నిజమైన శక్తి ఎప్పుడూ ఆగ్రెసివ్‌గా ఉండదు—మ్యూచువల్ బెనిఫిట్లో ఉంటుంది. ఫోర్స్‌ఫుల్ జాతీయీకరణ విలువను డిస్ట్రాయ్ చేసి, శత్రుత్వం తెస్తుంది. కానీ విన్-విన్ డీల్స్ చేస్తే, పార్టనర్‌కు మీ సక్సెస్‌లో ఇంట్రెస్ట్ ఉంటుంది—అది ఏ ఆయుధం కంటే బలంగా ఉంటుంది.

ప్రపంచం మారుతున్న ఈ రోజుల్లో సౌదీ అరేబియా శాంతంగా, ఆర్థికంగా ఇన్‌ఫ్లుయెన్స్ చూపిస్తోంది. నిజమైన పవర్ ఎప్పుడూ గట్టిగా అరవదు—కొన్నిసార్లు ప్రపంచ ఆర్థిక ఇంజిన్‌ను నడిపే దానిలోనే దాగి ఉంటుంది!